kính thưa liền thị

Tiếp nối thành công của tập thơ Vợ ơi – tác phẩm nhận được sự đồng cảm sâu sắc từ bạn đọc, nhà thơ Nguyễn Duy đã giới thiệu tập thơ Kính thưa liền thị như một lời cảm ơn chân thành và thành kính gửi đến những người phụ nữ trong cuộc đời.

Với hơn 50 bài thơ đặc sắc xoay quanh chủ đề phụ nữ, Kính thưa liền thị là sự giao thoa của nhiều cung bậc cảm xúc: từ say đắm, yêu thương, kính trọng đến biết ơn, xót xa, và cả những nuối tiếc, ăn năn, hối hận của một người đàn ông dành cho một nửa thế giới. Nguyễn Duy thể hiện tình yêu sâu đậm đối với phụ nữ, nhưng không phải kiểu tình yêu hời hợt hay những lời chót lưỡi đầu môi. Sự thấu cảm sâu sắc ấy được thể hiện qua những vần thơ đầy xúc động:

“Khi tôi biết thương bà thì đã muộn bà chỉ còn là một nấm cỏ thôi…” (Đò Lèn)

Hoặc là niềm ngậm ngùi:

“Mẹ ta không có yếm đào nón mê thay nón quai thao đội đầu… …Ta đi trọn kiếp con người cũng không đi hết những lời mẹ ru” (Ngồi buồn nhớ mẹ ta xưa)

Và những nỗi day dứt khôn nguôi:

“Giá như ta chớ gặp em để không mắc nợ cái duyên Kỳ Cùng giá như em đã có chồng để bòng bong khỏi rối lòng người dưng”. (Lạng Sơn, 1989)

Trong tập thơ, Kính thưa liền thị còn mang màu sắc nghịch ngợm, phá cách, cho thấy một thi sĩ thích thử nghiệm với ngôn từ:

“Kính thưa thị Đốp đoan trang mòn mom móm mõ gõ khan như gì thôi mà ngúng ngoẳng nhau chi già rồi đấy lạy nhau đi là vừa” … “Kính thưa thục nữ Thị Màu yêu siêu cỡ đó trước sau mấy người mấy ai dám chịu dám chơi dám ai vỗ cái mặt đời như em” (Kính thưa liền thị)

Có lúc, đó là lời tự thú đầy hóm hỉnh của một người đàn ông:

“chắp tay lạy thánh tôi mê cô đồng” (Đi lễ)

Hay những lời phân bua mang tính trào lộng và rất đời thường:

“Chân mây hơi bị cuối trời Em hơi bị đẹp anh hơi bị nhàu” (Chạnh lòng 1)

Kính thưa liền thị còn ghi lại những tiếng reo vui:

“em thanh xuân như ngày xưa của anh ơi” (Gửi về trường Lam Sơn)

Và những nốt trầm buồn:

n

“Lần lữa mãi thế là ta lỡ dại Để dành thành mất cắp cả tình yêu Thế là ta mồ côi em mãi mãi Cái vu vơ chết đuối dưới sương chiều” (Một góc chiều Hà Nội)

Cùng với sự bất lực đầy xót xa:

“Tôi giấu mặt vào giữa đám đông tay lần mãi cái hầu bao rỗng lép chả lẽ moi ra một nhúm ngôn từ đẹp trả vào cái lòng tay trũng như đồng chiêm đang ngửa lên?” (Thơ tặng người ăn mày)

Bên cạnh niềm thương cảm dành cho những giai nhân:

“Ta dán làm sao hết lỗ thủng định mệnh em thoát làm sao khỏi cơ chế thị trường Hậu hoa hậu còn gập ghềnh lắm thua cũng thương mà thắng cũng thương Hồng nhan ạ giá ta làm chủ khảo để em thi với cỏ nội hoa vườn…” (Hoa hậu vườn nhà ta)

Thì lại có sự trân trọng đối với những thân phận chìm nổi nơi đầu ghềnh cuối bãi:

“Em về đây từ xa lơ xa lắc không ngẫu nhiên và không dại dột có lẽ nào chỉ để ngủ bình yên một đêm rồi tay trắng trở lại nơi xuất phát Còn một chút gì thiêng liêng trang trọng lắm ở đằng sau sự chấp nhận nhọc nhằn…” (Lời ru từ Mũi Cà Mau)

Có thể nói, Kính thưa liền thị chính là một món quà thành kính mà nhà thơ Nguyễn Duy dành tặng để tri ân những người phụ nữ trong cuộc đời.