vượt côn đảo (tái bản 2024)

Vượt Côn Đảo Nhà văn Vũ Tú Nam, khi giới thiệu tập hồi ký "Tôi đã trở thành nhà văn như thế nào" của Phùng Quán, đã chia sẻ trong bài viết "Nhớ Phùng Quán" rằng: ‘Nhớ đến Phùng Quán, là nhớ đến bản thảo Vượt Côn Đảo đã gây ấn tượng tốt cho tôi, nhớ đến người bạn trẻ hai mươi tuổi...’. Là tác phẩm đầu tay của Phùng Quán, Vượt Côn Đảo đánh dấu một cột mốc quan trọng trong sự nghiệp cầm bút của ông. Tác phẩm được xuất bản lần đầu vào năm 1954 và nhận được sự đón nhận nồng nhiệt từ đông đảo bạn đọc. Ngay sau đó, quyền sách này đã được Hội Văn nghệ Việt Nam trao giải thưởng cho giai đoạn 1954-1955. Trải qua hơn nửa thế kỷ kể từ lần in đầu tiên, cuốn sách đã được tái bản nhiều lần và tiếp tục thu hút nhiều thế hệ độc giả. Đến năm 2007, Vượt Côn Đảo cùng với hai tác phẩm Tiếng hát trên địa ngục Côn Đảo và Tuổi thơ dữ dội đã vinh dự nhận Giải thưởng Nhà nước về Văn học Nghệ thuật. Thời điểm bắt tay vào sáng tác Vượt Côn Đảo, Phùng Quán khi đó là một người lính trẻ hai mươi tuổi và chưa từng đặt chân tới nơi được mệnh danh là ‘địa ngục trần gian’. Sau Hiệp định Genève 1954, khi đất nước tạm chia thành hai miền, Phùng Quán đã có mặt trong cuộc trao đổi tù binh tại Sầm Sơn. Tại đây, ông gặp gỡ những người tù chính trị trở về từ Côn Đảo. Chính những câu chuyện kể về ý chí quật cường, sự bất khuất của những người chiến sĩ với hai lần vượt ngục không thành đã trở thành nguồn cảm hứng để ông viết nên bản anh hùng ca này. Bằng ngòi bút tài hoa và bi tráng, Phùng Quán đã tái hiện chân thực bức tranh khốc liệt về cuộc sống của những tù nhân bị đọa đày dưới thời thực dân Pháp, đồng thời làm nổi bật chân dung những con người bình thường nhưng vĩ đại, dù bị giam cầm trong ngục tối nhưng tâm hồn vẫn rực sáng lý tưởng cách mạng. Khi đọc Vượt Côn Đảo, thế hệ trẻ ngày nay không chỉ cảm nhận được sự trân trọng và sự hy sinh tuổi xuân, xương máu cho hòa bình dân tộc mà còn tìm thấy động lực để vượt qua khó khăn, kiên định với mục tiêu để đạt đến thành công, đúng như thông điệp mà Phùng Quán gửi gắm: ‘Người chiến sĩ khi đã quyết định dấn thân thì phải dấn thân đến cùng, không quay đầu lại, không rẽ ngang rẽ tắt, không được thối lui, không được bỏ cuộc. Không có sự hèn hạ nào đáng ghê tởm hơn sự hèn hạ bỏ cuộc’. Trích đoạn: ‘Tất cả tù Côn Đảo đều gọi Côn Đảo là địa ngục, một thứ địa ngục trần gian. Nghe người ta nói ở địa ngục, the ‘có Diêm Vương hung ác, dưới có bọn quỷ sứ đầu trâu mặt ngựa. Để hành hạ người chết, có vạc dầu nấu sôi, sông lúc nhúc mãng xà rắn rết, có chỗ cưa chân xẻ tay, róc thịt chẻ xương. Không biết có địa ngục và địa ngục có những cảnh đó không, nhưng ở Côn Đảo, những cảnh đó không thiếu gì, và còn gấp trăm gấp nghìn thế là khác.’