Trong giai đoạn nước rút ôn thi tốt nghiệp THPT, việc tiếp cận với các bộ đề thi thử từ các Sở Giáo dục và Đào tạo uy tín là vô cùng quan trọng. Tài liệu Đề thi thử Tốt nghiệp THPT năm 2023 môn Ngữ văn của Cụm trường THPT thuộc Sở GD&ĐT tỉnh Quảng Nam là một nguồn tham khảo chất lượng, giúp học sinh rèn luyện kỹ năng làm bài, phân bổ thời gian và làm quen với cấu trúc đề thi chính thức.
Đây không chỉ là một đề kiểm tra kiến thức mà còn là tài liệu bồi dưỡng kỹ năng tư duy, giúp học sinh lớp 12 củng cố lại toàn bộ lý thuyết về đọc hiểu, nghị luận xã hội và nghị luận văn học một cách hệ thống.
Cấu trúc & Nội dung trọng tâm
Đề thi được thiết kế chuẩn theo ma trận đề thi tốt nghiệp THPT với thời gian làm bài 120 phút, chia làm hai phần chính:
- Phần I: Đọc hiểu (3,0 điểm):
- Ngữ liệu: Sử dụng đoạn trích trong bài thơ "Cương thổ" của Nguyễn Đức Dũng (Quảng Nam) - một lựa chọn thú vị, mang đậm hơi thở địa phương và tinh thần dân tộc.
- Dạng câu hỏi: Tập trung vào 4 cấp độ nhận thức:
- Nhận biết: Xác định thể thơ.
- Thông hiểu: Chỉ ra hình ảnh, từ ngữ thể hiện tinh thần yêu nước, bất khuất.
- Phân tích: Chỉ ra và nêu tác dụng của biện pháp tu từ (Nhân hóa).
- Vận dụng: Liên hệ thực tiễn về trách nhiệm của bản thân đối với đất nước.
- Phần II: Làm văn (7,0 điểm):
- Nghị luận xã hội (2,0 điểm): Viết đoạn văn khoảng 200 chữ bàn về sức mạnh ý chí và nghị lực của con người. Điểm đặc biệt là đề bài yêu cầu phát triển ý từ chính phần Đọc hiểu, tạo tính kết nối chặt chẽ cho toàn bài thi.
- Nghị luận văn học (5,0 điểm): Phân tích hình tượng người lính trong bài thơ "Tây Tiến" của Quang Dũng. Trọng tâm yêu cầu học sinh làm rõ tinh thần "bi tráng" - sự giao thoa giữa nỗi đau mất mát và vẻ đẹp hào hùng, ngạo nghễ của thế hệ thanh niên thời kháng chiến chống Pháp.
Điểm nổi bật của tài liệu
Điểm khiến bộ tài liệu này trở nên giá trị đối với cả giáo viên và học sinh chính là:
- Có hướng dẫn chấm chi tiết: Không chỉ đưa ra đáp án ngắn gọn, tài liệu cung cấp một ma trận chấm điểm chi tiết cho từng ý, giúp học sinh biết chính xác mình cần đạt được những tiêu chí nào để đạt điểm tối đa.
- Bám sát thực tế thi cử: Đề thi kết hợp hài hòa giữa kiến thức cơ bản và yêu cầu sáng tạo, phản ánh đúng tinh thần đánh giá năng lực của học sinh theo chương trình GDPT.
- Tính kết nối cao: Việc dẫn dắt từ câu thơ trong phần Đọc hiểu sang bài văn Nghị luận xã hội giúp rèn luyện tư duy logic và khả năng liên tưởng cho người viết.
- Phân tích sâu sắc về "Tinh thần bi tráng": Phần hướng dẫn chấm cho bài "Tây Tiến" đã định nghĩa và phân tích rất rõ khái niệm Bi và Tráng, là tài liệu ôn tập quý giá cho những ai còn mơ hồ về thuật ngữ này.
Hướng dẫn ôn tập & Lời khuyên học tập
Để khai thác tối đa hiệu quả từ tài liệu này, học sinh và giáo viên có thể áp dụng phương pháp sau:
- Đối với học sinh:
- Luyện tập nghiêm túc: Hãy bấm giờ đúng 120 phút để làm bài mà không xem đáp án, nhằm rèn luyện áp lực phòng thi.
- Đối chiếu và tự sửa: Sau khi hoàn thành, hãy dùng Hướng dẫn chấm để tự chấm điểm. Đặc biệt chú ý những phần bị thiếu ý trong bài nghị luận văn học để bổ sung vào sổ tay kiến thức.
- Phát triển ý tưởng: Với câu nghị luận xã hội, hãy thử tìm thêm những dẫn chứng thực tế, mới mẻ hơn ngoài các ví dụ cơ bản để tăng điểm Sáng tạo.
- Đối với giáo viên:
- Sử dụng đề thi này làm bài kiểm tra đánh giá năng lực học sinh trước kỳ thi chính thức.
- Dựa vào phần hướng dẫn chấm để hướng dẫn học sinh cách triển khai luận điểm và vận dụng thao tác lập luận một cách chuyên nghiệp.
Chúc các sĩ tử ôn tập thật tốt và đạt kết quả cao nhất trong kỳ thi Tốt nghiệp THPT!
