Trong giai đoạn nước rút ôn thi tốt nghiệp THPT, việc tiếp cận với các bộ đề thi thử chất lượng từ các trường THPT uy tín là vô cùng quan trọng. Bộ tài liệu Đề thi tiếp cận THPT Quốc gia môn Ngữ văn lớp 12 của Trường THPT Trần Quốc Tuấn (Sở GD&ĐT Quảng Ngãi) năm học 2021 - 2022 là một nguồn tham khảo giá trị, giúp học sinh làm quen với áp lực phòng thi và rèn luyện tư duy nghị luận sắc bén.
Tài liệu này không chỉ đơn thuần là một đề thi, mà còn là bộ hướng dẫn chi tiết giúp học sinh nhận diện các dạng câu hỏi thường gặp, từ đó xây dựng chiến thuật làm bài tối ưu để đạt điểm cao trong kỳ thi chính thức.
Cấu trúc & Nội dung trọng tâm
Đề thi được xây dựng chuẩn theo ma trận đề thi tốt nghiệp THPT của Bộ Giáo dục và Đào tạo, chia làm hai phần rõ rệt với tổng thời gian làm bài là 120 phút:
- Phần I: Đọc hiểu (3.0 điểm)
- Ngữ liệu: Trích đoạn từ tác phẩm “The Dream Chaser” của Tony A. Gaskins, bàn về việc theo đuổi ước mơ và tự định hướng lộ trình cuộc đời.
- Hệ thống câu hỏi: Đi từ mức độ nhận biết (phương thức biểu đạt) đến thông hiểu (xác định yêu cầu của tác giả) và vận dụng cao (phân tích ý nghĩa câu nói, bày tỏ quan điểm cá nhân).
- Phần II: Làm văn (7.0 điểm)
- Câu 1 - Nghị luận xã hội (2.0 điểm): Viết đoạn văn khoảng 200 chữ bàn về tính chủ động trong việc xây dựng tương lai, gắn kết trực tiếp với thông điệp từ phần Đọc hiểu.
- Câu 2 - Nghị luận văn học (5.0 điểm): Phân tích cảm hứng về “Đất Nước của Nhân dân” trong đoạn trích trường ca “Mặt đường khát vọng” của Nguyễn Khoa Điềm, đồng thời nhận xét về việc vận dụng chất liệu văn hóa dân gian.
Điểm nổi bật của tài liệu
Điều làm nên giá trị của bộ tài liệu này chính là sự chi tiết và tính định hướng cao, cụ thể:
- Đáp án và thang điểm chi tiết: Không chỉ đưa ra đáp án ngắn gọn, tài liệu cung cấp hướng dẫn chấm chi tiết cho từng ý, giúp học sinh biết rõ mình cần viết gì để đạt điểm tối đa.
- Sự kết hợp logic: Đề thi có sự liên kết chặt chẽ giữa phần Đọc hiểu và Nghị luận xã hội, tạo thành một mạch tư duy xuyên suốt về chủ đề "Khát vọng và Sự chủ động".
- Đi sâu vào đặc trưng thể loại: Câu nghị luận văn học tập trung vào kỹ năng phân tích chất liệu văn hóa dân gian – một đặc điểm trọng tâm của tác phẩm Đất Nước, giúp học sinh ôn tập đúng trọng tâm kiến thức.
- Tính cập nhật: Phần gợi ý trả lời nghị luận xã hội có lồng ghép bối cảnh thực tế (như giai đoạn dịch Covid-19), khuyến khích học sinh đưa ra những dẫn chứng mang tính thời đại.
Hướng dẫn ôn tập & Lời khuyên học tập
Để khai thác tối đa hiệu quả từ bộ đề thi này, học sinh và giáo viên có thể áp dụng phương pháp sau:
Đối với học sinh:
- Luyện tập nghiêm túc: Hãy tự bấm giờ đúng 120 phút để làm bài mà không xem đáp án trước, nhằm rèn luyện khả năng phân bổ thời gian.
- Đối chiếu và tự sửa: Sau khi làm bài, hãy đối chiếu bài làm với Thang điểm chi tiết. Chú ý những phần mình bị thiếu ý hoặc diễn đạt chưa thoát ý để rút kinh nghiệm.
- Học cách lập luận: Đặc biệt lưu ý cách triển khai đoạn văn 200 chữ (diễn dịch, quy nạp hoặc tổng-phân-hợp) theo hướng dẫn trong đáp án để bài viết mạch lạc hơn.
Đối với giáo viên:
Thầy cô có thể sử dụng đề thi này làm bài kiểm tra đánh giá năng lực học sinh hoặc dùng làm tài liệu hướng dẫn học sinh cách “phân tích dẫn chứng” và “xây dựng luận điểm” trong bài văn nghị luận văn học.
Hy vọng bộ tài liệu này sẽ trở thành trợ thủ đắc lực, giúp các sĩ tử tự tin chinh phục môn Ngữ văn trong kỳ thi THPT Quốc gia!
