nguyễn tri phương

Bằng lối viết súc tích, hệ thống tư liệu dồi dào, đặc biệt là những bức thư và bút ký của Francis Garnier – một nhân vật trực tiếp tham gia với vai trò vừa là tác nhân gây ra sự kiện, vừa là người chứng kiến, Đào Đăng Vỹ tâm niệm muốn khơi gợi niềm tự hào cho người dân trong nước và sự ngưỡng mộ của bạn bè quốc tế đối với văn hóa cũng như văn chương Việt Nam, thông qua các bộ từ điển bách khoa và những tác phẩm lịch sử.

Tác giả đã đặt vấn đề trong một bối cảnh lịch sử rộng lớn, bao quát các trào lưu dịch chuyển từ Á sang Âu và ngược lại. Từ thời tiền sử cho đến thế kỷ thứ 5, rồi đến thế kỷ 12, 13 và kéo dài đến thế kỷ 16, khi các dân tộc Á châu từng xâm lấn châu Âu, thì sau đó, xu hướng xâm lược đã đảo chiều từ Âu sang Á. Trước sức ép mạnh mẽ từ Đại Tây Dương sang Thái Bình Dương, các quốc gia châu Á, bao gồm cả những đế chế hùng mạnh nhất, đã có những phản ứng cụ thể ra sao.

Trọng tâm của tác phẩm trình bày thực trạng của Việt Nam trước khi cơn lốc xâm lược thổi mạnh đến nước ta. Từ chương II đến chương IX là những phần chính, bao gồm nhiều mục tập trung vào cuộc đời và sự nghiệp của cụ Nguyễn Tri Phương. Phần kết luận chung sẽ phân tích những nguyên nhân dẫn đến thất bại của ta trong gần suốt thế kỷ 19, và những lý do này sẽ được đúc kết lại trong chương cuối cùng là Chương X.